Odżywianie - jabłko, gruszka

Migrena a dieta - co jeść, a czego unikać - wpływ odżywiania na występowanie ataków migren

Uważa się, że od 20 do 40% wszystkich przypadków ataków migren jest powodowanych w znaczącym stopniu przez niewłaściwą dietę. Badacze stwierdzili, że dieta ma większy wpływ na ataki migren u dzieci niż u osób dorosłych. Ma to związek z upodobaniami dietetycznymi – dzieci chętniej sięgają po słodycze, masło orzechowe, pizzę czy hot-dogi niż dorośli.

Jako główne rodzaje pokarmów, które istotnie przyczyniają się do występowania migren wymienia się czekoladę, sery, owoce cytrusowe, produkty typu fast-food oraz alkohol. Aby wyeliminować potencjalne substancje drażniące z diety należy obserwować występowanie ataków oraz rodzaj spożywanych pokarmów. Nie ma jednoznacznej listy unikanych pokarmów która mogłaby służyć każdej osobie cierpiącej na migrenę, ponieważ każdy z nas stanowi indywiduum pod względem reakcji na żywność.

Substancje, które mogą działać niekorzystnie na chorych na migrenę

Eksperci starają się powiązać grupy związków powstających ze środków spożywczych w biochemicznych procesach metabolizmu oraz dostarczanych bezpośrednio ze zwiększeniem wrażliwości osób chorych na migrenę na jej ataki. Jedną z tej grupy związków stanowią aminy – są to azotowe pochodne komponentów białkowych. Aminy są stale obecne w organizmie człowieka, bez względu na rodzaj diety. Niektóre z nich pełnią rolę przekaźników w układzie nerwowym, inne odpowiadają za odpowiedź immunologiczną w procesach zapalnych.

Źródłem dopaminy są np. orzechy arachidowe, groch, bób oraz soja. Tyramina powstaje głównie w procesie dojrzewania produktów spożywczych, takich jak sery żółte, jogurty, maślanki, zakwasy, suszone i konserwowane mięso czy ryby. Bogate źródło histaminy stanowią ryby zimnolubne, takie jak łosoś i tuńczyk. Fenyletylamina obecna jest w głównie w czekoladzie. Oktopamina i synefryna znajdują się w dużych ilościach w owocach cytrusowych. Pomidory i ananasy są natomiast źródłem tryptaminy.

Ponadto za czynniki dietetyczne wywołujące ataki migreny uważane są substancje wazoaktywne, to jest takie, które wpływają na skurcz bądź rozkurcz naczyń krwionośnych – mogą one zwiększać częstotliwość ataków migren u osób szczególnie wrażliwych na te związki. Kolejnymi substancjami niekorzystnie wpływającymi na samopoczucie osób cierpiących an migrenę są alkohole oraz kofeina, a także dodawane przez producentów żywności środki polepszające i konserwanty. Są to m. in. glutaminian sodu zwany polepszaczem smaku, aspartam, sztuczne substancje słodzące, siarczyny, które nadają produktowi odpowiedni kolor, ponadto fenole obecne w sposób naturalny w herbacie, kawie i niektórych owocach jak i w barwnikach spożywczych stosowanych na szeroką skalę.

Mechanizm wywoływania ataków migreny przez substancje zawarte w diecie

Badacze stawiają różne hipotezy co do sposobu w jaki substancje zawarte w diecie wpływają na ataki migreny. Według jednej z teorii powodowane jest to niedoborem niektórych enzymów, które u innych osób występują we właściwej ilości. Inni naukowcy odrzucają tę hipotezę, proponując inną: wpływ substancji aktywnych na skurcz i rozkurcz naczyń krwionośnych. Jednak większość z ekspertów jest zgodna co do tego, że wrażliwość na niektóre pokarmy, która prowadzi do migren nie jest rodzajem alergii pokarmowej. Migreny występują częściej u osób, które omijają posiłki lub są odwodnione. U wielu pacjentów obserwuje się wywołanie migreny w sytuacji, gdy spożyją więcej niż jeden z pokarmów uważanych za nieodpowiedni dla osób z migreną, np. osoba chora spożywa bez żadnych problemów osobno ser żółty i szynkę, natomiast, gdy zje te dwa produkty jednocześnie lub w krótkim czasie przypłaca to nagłym atakiem bóli migrenowych. Ważna jest także ilość spożytego pokarmu – czasem atak występuje już przy niewielkich ilościach jednego pokarmu, podczas gdy nie występuje po przyjęciu takiej samej ilości innego.

Jakich pokarmów należy unikać?

Do grup pokarmów niezalecanych należą:

Czekolada i jej pochodne:

  • zaliczamy tu masła czekoladowe, mleko zagęszczone o smaku czekolady, produkty z jej dodatkiem, np. maślanką straciatella, rogaliki z nadzieniem czekoladowym itp.
  • wywoływanie ataków migreny przez czekoladę nie jest jednoznaczne – dzieje się tak, dlatego, że u większości chorych obserwuje się trudną do opanowania chęć konsumowania dużej ilości czekolady bezpośrednio przed atakiem – nie wiadomo więc do końca, czy czekolada jest czynnikiem wywołującym migrenę, czy też jej spożycie jest wiązane przez chorych z jej atakiem, ponieważ spożywają jej duże ilości w krótkim czasie przed nim – dotyczy to głównie kobiet w czasie stresu i wahań hormonalnych (miesiączka, początek menopauzy), neurolodzy obwiniają czekoladę o przyczynianie się do migren, ponieważ zawiera tyraminę
  • najlepiej więc sprawdzić, jak jest w indywidualnym przypadku – poprzez zjedzenie małej ilości czekolady i oczekiwanie na efekt

Napoje zawierające kofeinę

  • kawa, czarna herbata, cola, napoje energetyzujące
  • należy bezwzględnie ograniczyć kofeinę ponieważ to ona w dużej mierze przyczynia się do wysterowania migren, u osób uzależnionych od kofeiny obserwuje się bóle głowy występujące w wyniku nagłego jej odstawienia

Rośliny strączkowe

  • groch, fasola zwykła i szparagowa, bób, soja
  • ze względu na zawartość niekorzystnych dla osób cierpiących na migrenę substancji pochodzenia azotowego,a także ze względu na powodowanie przez nie wzdęć

Orzechy

  • zwłaszcza arachidowe i produkty z ich dodatkiem, np. masło orzechowe, chrupki o smaku arachidowym, ciasta z kremem orzechowym itp.

Owoce cytrusowe i soki z nich produkowane

  • przejrzałe banany
  • grzyby i owoce z naruszoną skórką lub skorupką
  • uszkodzenie skorupki / skórki owoców może prowadzić do rozwoju pleśni wewnątrz nich, która nie jest widoczna gołym okiem, natomiast ze względu an zawarte w niej toksynę może wywołać atak migreny, lub zatrucia, grzyby są ryzykowne także ze względu na potencjalną obecność pleśni
  • pomidory, ananasy i awokado, nie są polecane, zwłaszcza w większych ilościach

Ryby zimnolubne

  • tuńczyk, makrela, łosoś
  • owoce morza, niektóre osoby je tolerują, ale u innych okazują się one przyczyną wystąpienia dolegliwości – najlepiej więc samemu przetestować

Alkohole

  • za najbardziej aktywujące migreny uważa się czerwone wino i ciemne piwo, natomiast osoby wrażliwe cierpią na ataki po spożyciu wszystkich rodzajów alkoholu. Uważa się, że wina mają niekorzystny wpływ na pacjentów z migreną, ze względu na zawartość pochodnych fenoli.

Potrawy smażone i ciężkostrawne

  • dieta redukująca stężenie tłuszczów we krwi jest szczególnie polecana chorym na migrenę. U prawie wszystkich chorych w badaniach krwi notuje się wysoki poziom tłuszczów we krwi, w tym wolnych kwasów tłuszczowych, zwiększoną podatność płytek na zlepianie się, co ma związek z niskim stężeniem serotoniny (zwanej hormonem szczęścia) oraz wysokie stężenie prostaglandyn – substancji charakterystycznych dla procesów zapalnych, odpowiedzialnych w dużej mierze za ból. Wszystkie te czynniki powodują rozszerzenie naczyń krwionośnych, co występuje bezpośrednio przed pojawieniem się bólów migrenowych.

Pokarmy wysokoprzetworzone

  • zalicza się do nich konserwy mięsne i rybne, wędzone mięso i ryby, np. szynki, kiełbasy itp.
  • powodem szkodliwego działania jest zawarta w nich tyramina oraz duże ilości soli

Duże ilości soli i ostrych przypraw

  • sól kuchenna w nadmiernych ilościach prowadzi do zwiększenia ciśnienia krwi, co może przyczyniać się do powstania nadciśnienia tętniczego, natomiast stosowanie zbyt dużej ilości ostrych przypraw może podrażniać żołądek i jelita, a przez to wywoływać mdłości i wymioty

Nabiał

  • przetworzone produkty mleczne takie jak sery żółte długodojrzewające (cheddar, brie, camembert), maślanki, jogurty – ponieważ zawierają one duże ilości tyraminy, która zmniejsza wydzielanie serotoniny

Jakie pokarmy są wskazane przy migrenie?

Zaleca się spożywanie potraw lekkostrawnych, które nie wywołują wzdęć ani uczucia nudności. Korzystne są pokarmy niskotłuszczowe i takie, które zawierają nienasycone kwasy tłuszczowe. Polecane jest wzbogacenie diety w kwas omega-3, którego źródłami są między innymi tran i oliwa z oliwek.

Dozwolone jest spożycie chleba produkowanego przemysłowo, nie zaleca się spożywania domowych wypieków drożdżowych, zwłaszcza bezpośrednio po wyciągnięciu z piekarnika.

Poleca się spożywanie ryżu, kaszy gryczanej oraz makaronów. Można jeść sery białe oraz pić mleko. Można spożywać jajka oraz mięso kurczaka i indyka, jednak zaleca się wykorzystywać ich mniej tłuste części, np. piersi.

Z ryb poleca się gatunki ciepłolubne takie jak sum czy halibut. Należy ograniczyć spożycie soli. Z warzyw polecana jest marchew, pietruszka, a nawet ziemniaki. Trzeba pamiętać o odpowiedniej podaży wody, w postaci czystej lub napojów niegazowanych.

Bibliografia:

  1. Tell Me What to Eat If I Have Headaches and Migraines, Elaine Magee
  2. Migraine and other headaches: your questions answered. Andrew J. Dowson
  3. Migraine and Other Headaches, William B. Young,Stephen D. Silberstein
  4. Migraine and other headache disorders, Richard B. Lipton,Marcelo Eduardo Bigal

Skomentuj artykuł:



Podaj email, jeśli chcesz otrzymać powiadomienie o nowych komentarzach do tego artykułu.



Maria
2012-07-16 15:22:46

Migrena może być genetyczna, straszna choroba.Znalazłam stronkę http://www.naturala.pl/choroba/46/migrena i tak też sa informacje o migrenie

Lidia
2012-09-20 16:51:28

Coraz więcej ukazuje się tego typu artykułów, im więcej wiemy tym mniej cierpimy.:)

Beata
2013-02-03 13:30:55

Substancją słodzącą jest aspartam, nie aspartan.

Redakcja
2013-03-26 10:17:46

Oczywiście - chodzi o aspartam. Dziękujemy za komentarz i spostrzegawczość!

--
Redakcja

Ewa
2013-05-02 20:08:27

Cierpię na migrenę od prawie 15 lat - zazwyczaj powtarza się co tydzień i trwa 3 dni.
Jednak od miesiąca miałam tylko jedną migrenę i to trwającą kilka godzin.
Od miesiąca właśnie jestem na diecie. Nie jem mleka i jego przetworów, wędlin, orzechów, czekolady, cytrusów, nic ze sztucznymi barwnikami, konserwantami i glutaminianem sodu. Nie piję czerwonego wina. Ograniczam cukier i białą mąkę. Ta migrena o której wspomniałam zdarzyła się w dzień po tym, gdy jeden dzień się złamałam i zawiesiłam dietę. Wyniki mnie samą zaskoczyły, bo wcześniej próbowałam odstawiać pojedyncze produkty, które moim zdaniem wpływały na ból i nie widziałam poprawy. Może właśnie chodzi o to, by odstawić jednocześnie wszystko, co migrenę powoduje... Nie wiem. Na razie testuję dietę i cieszę się wolnością od migreny. Mam nadzieję, że tak już zostanie.

Sylwi
2013-07-07 19:48:23

EWA ja mam straszną migrenę trwa już ponad dwa tygodnie, Podaj mi recepturę twojej diety bo już nie mogę sobie poradzić. Pomocy!!Migrena wykryta po badaniach przez neurologia

Ewa
2013-07-07 22:34:39

Sylwia,
podaj swojego maila, to prześlę Ci szczegóły.

Sylwia
2013-07-08 10:05:10

sylwialepko@wp.pl

Dzieki

MoniaJarosinska
2013-08-01 02:05:29

W koncu sukces, zrzucilam 8 kg, probowalam juz naprawde wszystkiego, w koncu znalazlam w necie artykul o tabletkach na odchudzanie, postanowilam zamowic. Codziennie jedna tabletka plus troche ruchu (jazda na rowerze do pracy) no i prosze sukces. Strony nie pamietam ale wpiszcie sobie w google - nadwaga to juz mnie nie dotyczy

Kasia
2013-10-17 13:18:59

Szkoda, że u mnie dieta niewiele pomaga... Kilkanaście lat męczyłam się z dzienniczkiem migrenowym i musiałam zapisywać wszystko. Później dieta wykluczająca. .Ech :( U mnie migrenę wywołuje stres, którego w moim przypadku nie da się uniknąć. Najgorzej, że podczas migreny wymiotuję. I nawet łyk wody powoduje torsje :( Możecie sobie wyobrażać co ja przeżywam, jak nawet nie mogłam żadnych tabletek brać - bo zwracałam. Od kwietnia biorę tabletki, które rozpuszczają się w buzi i dopiero to pomogło. Ale ile ja się wycierpiałam...

Alicja
2014-01-20 16:01:14

Bardzo ciekawy artykuł o wyczerpującej treści.W przystępny
sposób podaje cenne informacje i wskazówki na temat diety w migrenie,a co najważniejsze wyjaśnia dlaczego niektóre produkty mogą wywoływać ataki.W ten sposób zwiększa świadomość i motywuje do stosowania odpowiedniej diety.

Marta
2014-02-17 20:54:16

Niestety doskonale rozumiem cierpiących na migreny. Ja osobiście mam takie ataki przy których wymiotuję, mam ogólnie rozstrój żołądka, a zaburzenia widzenia to standard i po tym rozpoznaję, że zaraz będę miała atak migreny. W skrajnych przypadkach nawet drętwieje mi część ciała, ostatnio były to palce u lewej ręki. Jak trafiłam z jednym z takich ataków do szpitala to właśnie kazali mi wyeliminować z jadłospisu czekoladę, żółty ser i czerwone wino. Na szczęście mam migrenę rzadko bo dwa razy do roku, czasami częściej. Ostatnio miałam stresujący okres w pracy to zdarzyło się co miesiąc.

majka
2014-03-25 22:17:25

witam ostatnim czasem (po 3 latach proszenia sie) u mojej corki zostala zdjagnozowana migrena brzuszna, ciagle bole brzucha, wymioty wzmozona choroba lokomocyja. Corka dostala lek o nazwie "Pizotifen" ale niestety po przeczytaniu ulotki jestem zdegustowana ze tak malemu dziecku(5lat) przepisano lek blokujacy tyle waznych dla ogranizmu "rzeczy" ze nie wspomne o skutkach ubocznych. Nie zostaje mi nic innego jak sprobowanie zalecanych pokarmow, zeby ulzyc dziecku choc troche w jego cierpieniu.

Jakub
2014-04-14 23:38:16

Dzień dobry,
ja cierpię na migreny z aurą wzrokową od paru ładnych lat. Z reguły miałem sporadyczne 4-5 razy do roku takie dwudniowe. Całkiem mocne. Najdziwniejsze jest to, że podczas migreny i następnego dnia mam straszliwe problemy z koncentracją. Mylę słowa, czytanie bardzo męczy, ciężko się cokolwiek pisze. Odstawiłem ostatnio ser żółty, którego jestem miłośnikiem, nie muszę już brać żadnych leków przeciwbólowych i migrena trwa tylko parę godzin i da się ją przespać, ale stały się trochę częstsze. Spróbuję wyeliminować czekoladę i kofeinę zobaczymy.

eRzecznik
2014-05-30 16:04:25

Osoba chora na migrenę powinna wiedzieć jak najwięcej o tej chorobie żeby móc się ustrzec przed atakami, ale nie zawsze jest to oczywiście możliwe. Bardzo ważna jest opieka poradni specjalistycznej, lekarze udzielą więcej informacji i pomogą skutecznie walczyć z migreną.

erzecznik
2014-06-28 18:19:30

Napady migreny pojawiają się bez uchwytnej przyczyny, ale mogą być wywołane licznymi czynnikami, zwłaszcza pokarmami, lekami i związkami o silnym działaniu wazoaktywnym, takimi jak: serotonina, histamina, tyramina, fenyloalanina, glutaminian sodu lub czerwień koszelinowa. Tego należy unikać w pierwszej kolejności, bardzo ułatwia takie obserwacje prowadzenie dzienniczka migrenowego.